Kurşunlu Camii

Kuzeyden güneye doğru eğimli arazi üzerinde yer alan Kurşunlu Camii, giriş kapısı üzerindeki kitabeye göre 1685 M. (1096 H.) yılında inşa edilmiştir. Kareye yakın dikdörtgen planlıdır. Son cemaat yeri üç kubbeli olup Türk üçgeni ile geçiş yapılan başlıklar, dört adet sütuna oturtulmuştur. Mihrap, alçı kalıplama tekniği ile yapılmış; Rumi süslemeli bordürler, gülbezek ve çarkıfelek motifli kabartmalarla bezenmiştir.

İncik Dede Türbesi

Çamlıdere’ye 33 km mesafede olan Gümele Köyü Mezarlığı’nda 14. yüzyılda yaşamış dervişlerden İncik Dede adına yapılan bir türbe bulunmaktadır. Asıl türbe yeri Bayındır Baraj Gölü sahasında iken Türbe buraya nakledilmiştir. Bölge doğa yürüyüşlerine uygundur. Asfalt yol bulunmaktadır.

Seyyid Abdülhakim Arvasi Türbesi

Son asrın âlim ve mutasavvıflarından Seyyid Abdülhakim Arvasi, 1865 yılında Van ilinin Başkale kazasında doğmuş, 27 Kasım 1943 tarihinde vefat etmiş ve vasiyeti gereği Bağlum Kabristanı’na defnedilmiştir. Talebelerine gönderdiği risale büyüklüğünde mektupların yanında Arapça, Farsça ve Türkçe şiirleri vardır.

Şeyh Abdurrahman Türbesi

Kızılcahamam’a 32 kilometre, Pazar kasabasına 8 kilometre mesafede olan Ortacı Mahallesi’nde Şeyh Ali Semerkandi evladının olduğu tahmin edilen Şeyh Abdurrahman Türbesi bulunmaktadır.

Resul Efendi Camii

Kale Mahallesi’nde bulunan Cami, Mahmud Paşa Vakfı Katibi Resul Efendi tarafından 1674 yılında yaptırılmıştır. Dikdörtgen planlı ve çatılı Cami’nin yapımında kesme taş ve kerpiç kullanılmıştır. Doğu cephesinde iki şerefeli minare bulunmaktadır. Ahşap tavan ve mahfil, geometrik tavan rozetleri, ahşap minber ve vaaz kürsüsü ile pencere pervazları bitkisel motiflerle süslenmiştir.

Direkli Camii

Ulucanlar Caddesi’nde Develi, Direkli ve Ceylan sokakları arasında yer alır. Çok sade görünümlü, taş kaideli kerpiç duvarlı ve sivri kiremit çatılı bir yapıdır. Kitabesi olmayan Cami’nin mihrap stiline bakıldığında ilk yapılışı 15. yüzyıl, yenilenmesi de 18. yüzyılda gerçekleşmiştir. Ahşap minarelidir.

Zincirli Camii

Ulus’ta Anafartalar Caddesi’nde bulunur. Taş kaideli, tuğla gövdeli, üzeri kiremit çatılı bir yapıdır. Kasetleme işçiliği ile yapılmış ahşap tavanı, minberi, mihrabı ve cephe düzeni nedeni ile caminin yapılış tarihinin 17’inci yüzyıl ortaları veya sonu olduğu tahmin edilmektedir. Kuzeyde tek kapı ile girilen harem tek sahınlıdır. Cami içinde asılı bulunan bir levhadan 1879– 1880 yılları arasında tamir edildiği öğrenilmiştir. Bu levhada “Şeyhülislam Ankaralı Mehmet Emin Efendi’nin mamuresini 1879–1880 yıllarında Ankara Valisi Hurşit Paşa tamir ettirdi“ denilmektedir.

Sultan Alaaddin Camii

Dikdörtgen plana sahip kiremitli kırma çatı ile kapatılmış yapının, oldukça kalın kesme taştan beden duvarları büyük ölçüde orijinalliğini korumaktadır. Kuzeybatı köşedeki minare kaidesinin yarısı yeniden yapılmış olup gövdesi tuğla, şerefesi taştandır. Cami’nin 2007 yılında onarımı gerçekleştirilmiştir.

Karyağdı Türbesi

Ulus’ta bulunan türbe, vakıf belgelerine göre 1577-1578 yıllarında genç yaşta vefat eden Aynişah Hatun adına yaptırılmıştır. Türbenin yapımında Ankara taşı ve tuğla kullanılmıştır. Giriş kapısı doğu cephede yer alan türbenin kapısının üstünde, dilimli sivri kemerin içinde mermere yazılmış Osmanlıca kitabe vardır. Türbe’nin kubbesi kurşun kaplı olup hariminde bir sanduka bulunmaktadır.

Bünyamin Ayaşi Camii ve Türbesi

Yapının inşası 15. yüzyıl sonu, 16. yüzyıl başı olarak tarihlendirilmektedir. Doğu tarafındaki büyük sivri kemerli kapıdan harime girilmektedir. Kuzeydoğu köşede camiye bitişik olarak yapılmış kare plandaki türbesi yer almaktadır. Cami ve türbenin 2010 yılında onarımı yapılmıştır.

Peçenek Camii

Peçenek köyünde bulunan Cami, mimari üslubuna göre 15. yüzyıl tek kubbeli camileri tarzındadır. Kare planlı, üzeri kubbe ile örtülü Cami’nin önünde üç bölümlü ve kubbeli son cemaat yeri bulunmaktadır. Minare, Cami’nin kuzeybatı köşesinde yer almaktadır. Harimin üzerini örten kubbeye yerleştirilmiş olan delikli çömlekler, içeride akustik yaparak sesi yükseltmektedir. Cami’nin onarımı 2012 yılında yapılmıştır.

İsfahani Mescidi

Bentderesi semtinde ve Tabakhane Camii’nin yanında bulunan İsfahani Mescidi, Şeyh El Hac Abdulkadir İsfahani b. Şeyh Yusuf tarafından 1428’de yaptırılmıştır. Dikdörtgen planlı, çatılı küçük bir kagir yapıdır. Ön cephede kesme taş ve tuğla, diğer cephelerde iri moloz taş kullanılmıştır. Mescidin harimi sade ve ahşap tavanlıdır.